close

Claustraverband: dat mag gezien worden

Gevel

Claustra, ook gekend als Braziliaans verband, staat voor metselwerk  waarin gevelstenen alleen met de uiteinden op de onderliggende steen rusten. Hierdoor ontstaan er openingen die de gevel een transparant karakter geven. Het resultaat is een samengaan van op het eerste gezicht niet-compatibele aspecten: privacy en doorzicht, massa en leegte,  lichtinval en zonwering, afsluiting en ventilatie, grens en  relatie.

Ingenieus kantwerk

De benaming Braziliaans verband kwam er niet zomaar. Het metselwerk biedt de voordelen van massa en schaduw, maar laat de wind vrij spel, wat in warme streken ’s nachts voor natuurlijke koeling zorgt en letterlijk de deur openzet voor een maximale ventilatie. Afhanke- lijk van de precieze opbouw krijgt de gevel het textiele karakter van ingenieus kantwerk.

Goed detailleren

De gepaste afvoer van het regenwater dat via de ope- ningen gemakkelijker in de spouw belandt, vergt een juiste detaillering. Ter hoogte van de claustra moet de spouw correct worden afgedicht om het regenwater te draineren en om vervuiling in de spouw tegen te gaan.

Tot slot moet het achterliggende schrijnwerk, net zoals bij andere raampartijen, juist worden verankerd. De aangewezen oplossing hangt af van de grootte van het raam en van het gebruikte materiaal.

Stabiliteit verzekeren

Meestal zit er achter de claustrawand geen draagmuur die de windkrachten op de gevel via de spouwhaken opvangt. De openingen en het beperkte contactop- pervlak tussen de stenen hebben echter gevolgen voor de sterkte van het metselwerk. Met het oog op de stabiliteit moet het als claustra uitgevoerde vlak daarom correct worden berekend. De weerstand van het metselwerk in claustra hangt onder andere af van de opleg, de lengte/hoogteverhouding van de stenen en de inklemmingsgraad van het gevelvlak. Grotere overspanningen van het claustravlak zijn bijvoorbeeld mogelijk door de contactoppervlaktes in de lintvoegen te vergroten of door de openingen om de drie in plaats van om de twee lagen te maken of te spelen met het verband zodat het aanbrengen van verticale of lintvoeg- wapening mogelijk wordt. Gelijmde voegen verdienen altijd de voorkeur boven traditionele mortel.

 

Foto 1: Terca Egala Koraalrood – Dirk De Leeuw architects, Brussel/Bruxelles i.s.m. Diego Carrion en Cécile Grosjean

Foto 2: Terca Caracterra Hectic Extra – Buro Arno, Evergem

Foto 3: Terca Classo Blauw-Rood Genuanceerd – Moonarchitects,  Edegem